Afazja sensoryczna, zwana również afazją Wernickego, jest rodzajem zaburzenia językowego wynikającego z uszkodzenia tylnej części górnego zakrętu skroniowego w dominującej półkuli mózgu, najczęściej lewej. Charakteryzuje się głównie trudnościami w rozumieniu mowy, a także problemami z powtarzaniem słów i osłabioną zdolnością do nazywania przedmiotów czy pojęć.
Symptomy afazji sensorycznej
Zaburzenia rozumienia mowy – osoby z afazją sensoryczną mają trudności ze zrozumieniem wypowiedzi innych ludzi. Choć słyszą dźwięki i słowa, nie są w stanie przypisać im prawidłowego znaczenia.
Zachowana artykulacja – pacjenci potrafią mówić płynnie i bez wysiłku, jednak ich wypowiedzi często są niezrozumiałe dla otoczenia.
Błędy fonemiczne i semantyczne – osoby z tym rodzajem afazji mogą zamieniać głoski w słowach (np. „kawa” może zostać wypowiedziane jako „tawa”) lub używać niewłaściwych słów (np. „pies” zamiast „kot”).
Obecność „pustych” słów i zwrotów – pacjenci często stosują niekonkretne wyrażenia („to coś”, „ten tam”), co utrudnia przekaz ich myśli.
Perseweracje – polegają na nieświadomym powtarzaniu wcześniej użytych słów lub fraz, nawet jeśli nie pasują do aktualnego kontekstu wypowiedzi.
Zaburzenia powtarzania – trudność w powtórzeniu usłyszanych słów lub zdań, zwłaszcza jeśli zawierają one rzadkie lub skomplikowane fonetycznie wyrazy.
Parafazje neologistyczne – niektóre osoby tworzą nowe, niezrozumiałe słowa, które nie istnieją w języku, co sprawia, że ich wypowiedzi są jeszcze bardziej chaotyczne.
Nieświadomość zaburzenia – pacjenci często nie zdają sobie sprawy ze swoich błędów językowych i mogą być przekonani, że ich wypowiedzi są logiczne i poprawne.
Wpływ na codzienne funkcjonowanie
Osoby z afazją sensoryczną doświadczają licznych trudności w komunikacji werbalnej, co może prowadzić do frustracji i wycofania społecznego. Problemy ze zrozumieniem mowy innych oraz niespójność własnych wypowiedzi mogą utrudniać kontakty interpersonalne, wykonywanie codziennych obowiązków, a także korzystanie z mediów i tekstów pisanych.
Podsumowanie
Afazja sensoryczna to poważne zaburzenie językowe, które znacząco wpływa na jakość życia pacjentów. Pomimo zachowanej zdolności artykulacji, ich mowa często jest niezrozumiała dla otoczenia, a trudności w rozumieniu wypowiedzi sprawiają, że komunikacja staje się utrudniona. Wczesna diagnoza i odpowiednia terapia logopedyczna mogą pomóc w poprawie zdolności językowych oraz adaptacji do nowych wyzwań komunikacyjnych.
